Tại thành Xá Vệ, nơi có Tịnh xá Kỳ Hoàn nổi tiếng với đức Thế Tôn và chúng Tỳ Kheo Tăng thường trú ngụ.

      Ngày ngày ánh thái dương chiếu trên những chiếc y vàng rực của các thầy đi khất thực khắp các nẻo đường. Chúng tạo nên một cảnh tượng hiền hòa tươi mát đến mọi thôn xóm, mọi gia đình, như đám mưa lành rưới khắp cỏ cây.

      Tuy vậy, rãI rác cũng có những gia đình thiếu thiện duyên, phước báo, nên hạt mưa pháp chưa thấm đến được. Chẳng hạn gia đình một ông phú hộ ở cuối làng. Ông phú hộ thừa hưởng một gia đình giàu có của tổ tiên để lại. Nhưng đồng thời ông cũng thừa hưởng luôn cả cái tính keo kiệt, hung dữ di truyền nữa. Ông và vợ con đều đã quen nếp sống đó, nên tưởng đó là chuyện đương nhiên, không có gì là trái đạo. Vì vậy, không một ai dám khuyên bảo hoặc nói phải quấy gì được. Nếu có ông cũng gạt phăng đi mà thôi. Trong nhà ít khi đầm ấm. Chồng không cãi với vợ, thì cha cũng gây gỗ, mắng nhiếc con. Những câu nói thô tục, trái tai thường xuyên được thốt ra. Vì vậy, bà con xóm giềng ít ai dám ghé qua, ngoại trừ mấy người bạn cùng tính nết, và các thầy Tỳ kheo đi khất thực.

      Các thầy Tỳ kheo theo phép bình đẳng thứ lớp khất thực, không lựa chọn nhà sang hèn giàu nghèo. Trên bước đường đi, cứ hết nhà này đến nhà khác. Tới trước nhà nào, các thầy cũng đứng lại năm ba phút im lặng, chúc phúc cho nhà đó, rồi lui gót sang nhà khác, dù nhận được gì hay không cũng vậy.

      Khi đến trước nhà ông phú hộ, thầy Tỳ kheo cũng dừng lại ít phút. Nhưng thay vì nhận được phẩm vật cúng dường như các nhà kia, thì ở đây các Thầy chỉ nhận được toàn những lời nguyền rủa và xua đuổi.

     Ngày nào cũng như ngày nào, hễ thấy bóng mấy thầy Tỳ kheo dừng bước trước nhà, thì vợ chồng ông phú hộ ra mắng nhiếc xua đuổi.

      Thấy vậy, có thầy Tỳ kheo đề nghị chớ nên đến khất thực nơi ấy nữa. Nhưng thầy khác lại khuyên nên thực hành đúng theo lời Phật dạy, không nên phân biệt một ai hết. Ði khất thực phải bình đẳng. Thế là các thầy Tỳ kheo vẫn tiếp tục đi khất thực, không bỏ qua nhà ông phú hộ.

      Một hôm, thầy Tỳ kheo vừa đến cửa, thì `bà phú hộ cũng vừa đi ra. Bà vụt miệng nói một câu nhẹ nhàng hơn bao nhiêu lần trước:

      - Thưa ông, ông hãy đi nơi khác để xin, ở đây tôi không có cho ông gì đâu. Xin đừng đứng lâu làm mất thì giờ của ông đó."

      Nhưng thầy Tỳ kheo vẫn thản nhiên đứng đủ vài phút rồi tiếp tục đi. Giữa đường, thầy chợt gặp ông phú hộ đi ngược lại, trở về nhà. Thấy thầy Tỳ kheo quá quen thuộc, ngày nào cũng vào xin nơi nhà mình, ông chận lại hỏi:

      - Này, ông mới vào xin nhà tôi ra đó có phải không?

      Thầy Tỳ kheo trả lời:

      - Thưa phải!

      - Thế có ai cho gì không?

      - Có cho! 

      Vừa nghe hai tiếng "có cho", ông phú hộ nổi cơn lôi đình, chạy tốc về nhà tìm bà vợ hỏi, 

      - Bà kia, ai bảo bà mang đồ cho mấy ông đi xin ăn đó?

      Bà vợ nghe chồng hạch sách đột ngột, lấy làm ngạc nhiên:

      - Ai nói ông đấy?

      - Ông thầy hồi nãy chứ ai vào đây!

      - Tôi có cho ông ấy một thứ gì đâu nào!

      - Nếu không, sao ông ấy lại nói là bà có cho?

      - Ông không tin ông cứ chạy theo ông ấy mà tra soát.

      Ông phú hộ lại đuổi theo vị Tỳ kheo đang đi trong dáng khoan thai, theo dõi từng bước chân. Ðến nơi, ông chẳng nói chẳng rằng, giựt lấy bình bát thầy Tỳ kheo ra xem, nhưng chẳng thấy chi cả. Ông giận dữ ném bình bát xuống đất và mắng:

      - Ông tu hành sao lại còn nói dối! Ai cho gì đâu mà dám nói có cho?

      Thầy Tỳ kheo ôn tồn đáp:

      - Ông hãy bình tĩnh, tôi sẽ nói ông nghe. Bao nhiêu lần đến khất thực nhà ông, chúng tôi đều được nhận những lời nguyền rủa, thô tục. Nhưng sáng nay tôi vừa đến trước ngõ thì bà chủ nhà đã tiếp tôi bằng một lời nói rất nhẹ nhàng. Và tôi đã nhận lời nói đó như một phẩm vật rất đặc biệt của gia đình ông tặng cho.

      Nghe vị Tỳ kheo nhã nhặn trình bày, ông phú hộ xấu hổ cúi xuống lượm bình bát, đặt lại trên tay vị Tỳ kheo, rồi lẳng lặng trở về. Trong lòng ông suy nghĩ miên man.

      Ðến nhà ông gọi vợ hỏi:

      - Này bà, từ trước tới nay, nhà ta có cho những vị Tỳ `kheo ấy gì không?

      - Ông chẳng nhớ sao, thấy mặt các ông đến là mình mắng nhiếc, xua đuổi, chứ có cho một vật gì!

      - Thôi, kể từ đây tôi nghĩ mình không cho thì thôi, cũng đừng đối xử tệ với họ làm gì. Họ có tội tình gì mà phải nghe lấy những điều sỉ nhục, mạt sát của mình. Họ cũng đâu bắt buộc mình cho đâu. Họ chỉ làm công việc của kẻ tu hành mà thôi. Ai muốn làm phước bố thí cúng dường thì cho họ, còn mình không làm thì thôi, cớ sao lại mạ nhục họ. Bà thấy không, mình cũng vô lý đó chứ!

      Kể từ khi gặp vị Tỳ kheo hôm nọ, người ta không còn nghe những lời to tiếng, cãi vã với vợ con trong nhà ông phú hộ nữa. Gia đình ông trở nên trên thuận dưới hòa, biết nhường nhịn nhau, tạo nên một không khí đầm ấm và hạnh phúc. Và cũng từ đó, gia đình ông biết ăn ở đối xử rộng rãi với mọi người chung quanh. Nhờ vậy, bà con láng giềng thường hay lui tới bắt mặt làm quen, mối tình lân cận càng thêm thắm thiết.

 
Mục Lục